Йошкар-Ола гыч Йӱдвелышкыла 700 утла меҥге тораште мемнан родо-тукым калыкнан – коми-влакын – рӱдӧ олашт, Сыктывкар, верланен. Тушто таче 245 тӱжем наре еҥ ила, а Коми Республика мучко - 975 тӱжем утла. Финн-угор тӱшкаш пурышо тиде калык дене мемнан кылна пеҥгыде, тӱҥ шотышто кугу келшымашым журналист-влак коклаште ужаш лиеш. Тыгай сай лектышлан негызым Российысе финн-угор журналист-влакын ассоциацийыштым почмашат пыштен, вет нуно ынде я коми, я марий, я одо, я иктаж вес финн-угор мландыште тӱрлӧ мероприятийым эртарат да тушко икте-весыштым ӱжыт. Тыге ваш-ваш опытым погат, мастарлыкым шуарат, шке моштымашышт дене молымат палдарат да куан татымат пырля пайлат. Теве шукерте огыл Сыктывкарыште «Российысе финн-угор СМИ - пазар саманыште» конференций эртыш. Тушто «Марий Эл» ден «Кугарня» газет-влакын пашаеҥышт, Одо вел гыч, верысе газет ден журналла гыч коллегына-влак лийыныт. Конференций «Коми му» («Коми мланде») газетлан 90 ий темме лӱмеш пӧлеклалтше пайрем дене ик жапыште эртен.
Коми Республикыште «Коми му» - мемнан кундемысе «Марий Эл» газет гаяк мер да политика илышым авалтыше ик эн тошто савыктыш. Тудын икымше номерже 1918 ий 10 июньышто «Зырянская жизнь» лӱм дене лектын. Вара газетым ик гана веле огыл у семын лӱмденыт. Теве «Удж», «Коми сикт», «Коми колхозник», «Вӧрлэдзысь», «Югыд туй» маныныт. 1991 ий январь гыч «Коми му» лӱмым нумалеш.
Коми йылме дене лекше газет республикын илышыштыже эреак кугу верым налын шоген, тачат тудо - кугу кӱкшытыштӧ. Коми калыкым шуарыме, шочмо йылмым, йӱлам, тӱвырам арален кодымо, вияҥдыме шотышто чот тыршен да тырша. Тудын лаштыклаштыже Йӱдвелысе ты кундемын пӱтынь эртыме корныжо раш почылтеш. Кызытат «Коми му» газетым йӧратат да ялыштат, олаштат куанен лудыт.
90 ий жапыште газет шуко талантан еҥлан кушкаш полшен. Тушто тале журналист, уста прозаик ден поэт шуаралтыныт. «Югыд туй» газетлан кӧра койдарчык да воштылтыш «Чушканзi» («Пачемыш») журнал посна савыктыш семын лекташ тӱҥалын, вет тылеч ончыч тудо шуко пагыт газетын приложенийже лийын. Йоча темылан пӧлеклалтше страницыла гыч «Коми му» самырык-влаклан лектын шогышо «Йӧлӧга» («Йӱксавыш») газетым ыштен.
2004 ий февральыште коми йылме дене савыкталтше «Йӧлӧга» газет, «Би кинь» («Тулойып») ден «Чушканзi» журнал-влак «Коми му» дене иктыш ушненыт. Нуно тачат тӱрлӧ йодышым пырля кутырен рашемдаш тыршат. Тиде корным ойырымаш чын лийын. Вет кугу вий-куатан «Коми му» холдингын чолга коллективше 2007 ий ноябрьыште III Всероссийский финн-угор прессын фестивальжым эртарымашке кугу надырым пыштен.
«Коми му» газетыште кеч-кунамат тӱрлӧ кугытан, сынан да келге шонымашан материал-влакым лудаш лиеш. Теве «Кузе илет, изи ял?», «Пырля шонена», «Йӱдвел пӱртӱс», «Тӱвыра ден сымыктыш», «Эртышыш йолын», «Кугезына пелен», «Шӱм-чон моторлык шотышто», «Коми – шочмо мландына» рубрика-влак шкаланышт шке вашмутым пуат да илыш сӱретым кумданрак почыт.
Таче газет 8 полоса дене арняште кум гана лектеш. Тиражше – 3 тӱжем наре экземпляр. Тӱҥ шотышто тушто экономикым пеҥгыдемдыме, республикым социально шуарыме, мер илышым демократизироватлыме, национальный тӱвырам, йылмым вияҥдыме, экологий йодышым рашемдыме, ялысе илышым саемдыме, тиде кундемыште илыше коми калыкын этнический тӱшкаж дене политика, экономика, культура кылым пеҥгыдемдыме шотышто Коми Республикысе Правительствын да Кугыжаныш Советын пашашт раш почылтыт.
Мутат уке, «Коми му» газетын лектышыже кугу. Тудын суапле сомылжо ятыр гана Правительство могырымат, кӱшыл вуйлатыше-влак денат палемдалтын. 1968 ийыште тудлан «Почетан Знак» орденым, 1983 ийыште ял озанлык йодышым эн сайын почын пуымылан СССР ВДНХ-н Чап грамотыжым, 2001 ийыште РФ журналист ушемын дипломжым кучыктеныт. А тауштымо серыш шотлен пытарыдыме. Теве газетын лӱмгечыж годымат тудо да тудын кажне гаяк чолга пашаеҥже тӱрлӧ семын суапландаралтын. Пайрем Кугыжаныш Советын залыштыже тӱҥалын. Тушто поро тыланымаш дене Коми Республикысе Правительство вуйлатышын алмаштышыже, министр-влак да моло сферысе вуйлатыше-шамыч выступатленыт. Умбакыжым газет пашаеҥ ден артист-влак концерт дене куандареныт. Тудым Кугыжаныш школ-интернатын залыштыже ончыктеныт. Палемдыман: тиде кечын лач коми йылме дене гына мутланымашым колаш логалын, эсогыл чиновник-влак коклаштат. Сценыш лектын, кажныже комила саламлен да шӱм-чон кумылжым почын. Тиде татыште мыланнат нунын верч куанаш да кугешнаш гына кодын. А финн-угор калык-влак тӱшкаш пурышо кеч-могай еҥат да тудын дене кылдалтше пашат лач воранен шогышаш улыт.
Коми Республикыште «Коми му» - мемнан кундемысе «Марий Эл» газет гаяк мер да политика илышым авалтыше ик эн тошто савыктыш. Тудын икымше номерже 1918 ий 10 июньышто «Зырянская жизнь» лӱм дене лектын. Вара газетым ик гана веле огыл у семын лӱмденыт. Теве «Удж», «Коми сикт», «Коми колхозник», «Вӧрлэдзысь», «Югыд туй» маныныт. 1991 ий январь гыч «Коми му» лӱмым нумалеш.
Коми йылме дене лекше газет республикын илышыштыже эреак кугу верым налын шоген, тачат тудо - кугу кӱкшытыштӧ. Коми калыкым шуарыме, шочмо йылмым, йӱлам, тӱвырам арален кодымо, вияҥдыме шотышто чот тыршен да тырша. Тудын лаштыклаштыже Йӱдвелысе ты кундемын пӱтынь эртыме корныжо раш почылтеш. Кызытат «Коми му» газетым йӧратат да ялыштат, олаштат куанен лудыт.
90 ий жапыште газет шуко талантан еҥлан кушкаш полшен. Тушто тале журналист, уста прозаик ден поэт шуаралтыныт. «Югыд туй» газетлан кӧра койдарчык да воштылтыш «Чушканзi» («Пачемыш») журнал посна савыктыш семын лекташ тӱҥалын, вет тылеч ончыч тудо шуко пагыт газетын приложенийже лийын. Йоча темылан пӧлеклалтше страницыла гыч «Коми му» самырык-влаклан лектын шогышо «Йӧлӧга» («Йӱксавыш») газетым ыштен.
2004 ий февральыште коми йылме дене савыкталтше «Йӧлӧга» газет, «Би кинь» («Тулойып») ден «Чушканзi» журнал-влак «Коми му» дене иктыш ушненыт. Нуно тачат тӱрлӧ йодышым пырля кутырен рашемдаш тыршат. Тиде корным ойырымаш чын лийын. Вет кугу вий-куатан «Коми му» холдингын чолга коллективше 2007 ий ноябрьыште III Всероссийский финн-угор прессын фестивальжым эртарымашке кугу надырым пыштен.
«Коми му» газетыште кеч-кунамат тӱрлӧ кугытан, сынан да келге шонымашан материал-влакым лудаш лиеш. Теве «Кузе илет, изи ял?», «Пырля шонена», «Йӱдвел пӱртӱс», «Тӱвыра ден сымыктыш», «Эртышыш йолын», «Кугезына пелен», «Шӱм-чон моторлык шотышто», «Коми – шочмо мландына» рубрика-влак шкаланышт шке вашмутым пуат да илыш сӱретым кумданрак почыт.
Таче газет 8 полоса дене арняште кум гана лектеш. Тиражше – 3 тӱжем наре экземпляр. Тӱҥ шотышто тушто экономикым пеҥгыдемдыме, республикым социально шуарыме, мер илышым демократизироватлыме, национальный тӱвырам, йылмым вияҥдыме, экологий йодышым рашемдыме, ялысе илышым саемдыме, тиде кундемыште илыше коми калыкын этнический тӱшкаж дене политика, экономика, культура кылым пеҥгыдемдыме шотышто Коми Республикысе Правительствын да Кугыжаныш Советын пашашт раш почылтыт.
Мутат уке, «Коми му» газетын лектышыже кугу. Тудын суапле сомылжо ятыр гана Правительство могырымат, кӱшыл вуйлатыше-влак денат палемдалтын. 1968 ийыште тудлан «Почетан Знак» орденым, 1983 ийыште ял озанлык йодышым эн сайын почын пуымылан СССР ВДНХ-н Чап грамотыжым, 2001 ийыште РФ журналист ушемын дипломжым кучыктеныт. А тауштымо серыш шотлен пытарыдыме. Теве газетын лӱмгечыж годымат тудо да тудын кажне гаяк чолга пашаеҥже тӱрлӧ семын суапландаралтын. Пайрем Кугыжаныш Советын залыштыже тӱҥалын. Тушто поро тыланымаш дене Коми Республикысе Правительство вуйлатышын алмаштышыже, министр-влак да моло сферысе вуйлатыше-шамыч выступатленыт. Умбакыжым газет пашаеҥ ден артист-влак концерт дене куандареныт. Тудым Кугыжаныш школ-интернатын залыштыже ончыктеныт. Палемдыман: тиде кечын лач коми йылме дене гына мутланымашым колаш логалын, эсогыл чиновник-влак коклаштат. Сценыш лектын, кажныже комила саламлен да шӱм-чон кумылжым почын. Тиде татыште мыланнат нунын верч куанаш да кугешнаш гына кодын. А финн-угор калык-влак тӱшкаш пурышо кеч-могай еҥат да тудын дене кылдалтше пашат лач воранен шогышаш улыт.
Эльвира Куклина, "Кугарня"
